Fever in children (Farsi) – تب در کودکان

  • English

    نکات کلیدی (Key points)

    • تب زمانی است که دمای بدن به ۳۸ درجه سانتیگراد یا بیشتر افزایش می‌یابد - معمولاً به دلیل عفونت.
    • تب در کودکان شایع‌ تر است. آنها نشانه ای از عملکرد سیستم ایمنی بدن هستند.
    • اگر فرزندتان حالش خوب و راحت به نظر می‌رسد، نیازی به درمان تب او نیست.
    • اگر نگران فرزندتان هستید و فکر می‌کنید که حالش خیلی بد است، به پزشک یا متخصص بهداشت مراجعه کنید.
    • اگر کودک شما زیر سه ماه سن دارد و تب بالای ۳۸ درجه سانتیگراد دارد، باید در اسرع وقت او را به پزشک ببرید.

    تب چیست؟ (?What is a fever)

    تب زمانی است که دمای بدن به ۳۸ درجه سانتیگراد یا بیشتر افزایش یابد. تب در کودکان شایع است و یک واکنش طبیعی به عفونت محسوب می‌شود؛ در واقع، تب ممکن است به سیستم ایمنی بدن در مبارزه با عفونت‌ها کمک کند.

    پزشکان معمولاً روی علت تب تمرکز می‌کنند، نه دمای دقیق بدن. اگر فرزند شما تب دارد، مهم‌ تر است که به جای بررسی مکرر دمای بدنش، علائم دیگر او را زیر نظر داشته باشید. برای مثال، اگر فرزند شما تب همراه با آبریزش بینی یا سرفه دارد، مهم است که به تنفس او توجه کنید.

    اگرچه تب همیشه جای نگرانی ندارد، اما همچنان باید هوشیار باشید. اگر فرزند شما به طور غیرمعمولی ناخوش به نظر می‌رسد، بهتر است با پزشک یا متخصص بهداشت صحبت کنید.

    علائم و نشانه‌های تب (Signs and symptoms of fever)

    اگر دمای بدن کودک شما ۳۸ درجه سانتیگراد یا بیشتر باشد، تب دارد.

    او همچنین ممکن است:

    • ناراحت و بی‌ قرار باشد
    • بدنش هنگام لمس گرم باشد
    • تحریک‌ پذیر باشد یا گریه کند
    • سردرد داشته باشد
    • بیش از حد معمول خواب‌ آلود به نظر برسد
    • عرق کند
    • دانه‌های پوستی یا تغییر رنگ پوست داشته باشد
    • لرز داشته باشد یا احساس سرما کند.

    اندازه‌ گیری دمای بدن کودک شما (Taking your child’s temperature)

    چند روش برای اندازه‌ گیری دمای بدن کودک وجود دارد. هر کدام دما را به طور متفاوتی اندازه‌ گیری می‌کنند و نتایج بسته به نوع دماسنجی که استفاده می‌کنید می‌تواند متفاوت باشد.

    بهترین راه‌ها برای بررسی دمای بدن کودک عبارتند از:

    • زیر بغل او با استفاده از یک دماسنج دیجیتال یا الکلی (که به آن دماسنج الکلی نیز گفته می‌شود)
    • در گوش او با استفاده از دماسنج گوش (که به آن دماسنج تمپانیک نیز گفته می‌شود) - برای زیر شش ماه توصیه نمی‌شود.

    دو نوع دماسنج متفاوت که برای کودکان استفاده می‌شود. در سمت چپ، دماسنج زیربغلی که برای نوزاد آسیایی تبار استفاده می‌شود. در سمت راست، دماسنج داخل گوشی که برای کودک سفیدپوست استفاده می‌شود.
    شکل 1: دو نوع دماسنج مختلف - دماسنج زیربغلی (چپ) و دماسنج داخل گوشی (راست).


    همیشه دستورالعمل‌های دماسنج را برای خواندن دقیق دما دنبال کنید.

    لمس پیشانی فرزندتان می‌تواند راهی سریع برای بررسی تب احتمالی باشد، اما اگر می خواهید مطمئن شوید، باید با دماسنج آن را بررسی کنید.

    دماسنج‌های پیشانی مادون قرمز و نوار پلاستیکی می‌توانند در اندازه‌گیری دمای بدن کودکان غیرقابل اعتماد باشند.

    چگونه در خانه از تب مراقبت کنیم (How to care for a fever at home)

    بسیاری از بیماری‌های مختلف می‌توانند باعث تب شوند. عفونت‌های ویروسی شایع‌ترین آنها هستند.

    تب معمولاً با استراحت و مراقبت مناسب از بین می‌رود.

    پایین آوردن تب فرزندتان باعث نمی‌شود عفونت او سریع‌تر برطرف شود یا از تشنج ناشی از تب جلوگیری کند.

    اگر فرزندتان حالش خوب به نظر می‌رسد و مایعات می‌نوشد، نیازی به درمان تب او نیست. با این حال، می‌توانید کارهایی انجام دهید تا به او کمک کنید احساس بهتری داشته باشد:

    • به کودک خود به‌طور منظم مقدار کمی نوشیدنی بدهید. بسیاری از کودکان وقتی تب دارند، میلی به غذا خوردن ندارند. این موضوع عموماً مشکلی ایجاد نمی‌کند، البته تا زمانی که بدنش هیدراته بماند.
      • اگر فرزند شما زیر شش ماه است، به او شیر مادر بیشتری بدهید یا دفعات بیشتری با شیشه شیر به او شیر بدهید.
      • اگر فرزند شما بالای شش ماه سن دارد، می‌توانید به او آب، آب سیب مخلوط با آب یا محلول‌های خوراکی آبرسان بدهید.
    • اگر تب او را بدحال می‌کند یا علائم دیگری مانند گلودرد دارد، به فرزندتان پاراستامول و/یا ایبوپروفن بدهید. دستورالعمل دوز روی بسته بندی را به دقت دنبال کنید. هرگز به کودکان آسپرین ندهید، مگر اینکه پزشک تجویز کرده باشد.
    • به فرزند خود حمام یا دوش آب سرد ندهید. آب سرد ممکن است او را ناراحت کند و باعث لرز بیشتر او شود.
    • به کودک خود لباس‌های سبک بپوشانید تا خیلی گرم یا سردش نشود. اگر از تب می‌لرزد، لازم نیست لباس گرم به او بپوشانید - این کار می‌تواند باعث گرما زدگی او شود.

    تشنج‌های ناشی از تب (Febrile seizures)

    بعضی از کودکان ممکن است هنگام تب دچار تشنج (غش) شوند. به این موارد تشنج ناشی از تب می‌گویند. اگر دمای کودک شما ناگهانی بالا برود، ممکن است دچار تشنج ناشی از تب شود. گاهی اوقات، تشنج ناشی از تب اولین علامت تب است.

    تشنج ناشی از تب می‌تواند ترسناک باشد، اما شایع است و به ندرت باعث عوارض طولانی مدت برای سلامتی می‌شود.

    اگر فرزند شما تشنج ناشی از تب دارد و این اولین تشنج اوست، بیش از پنج دقیقه طول می‌کشد یا پس از توقف آن بیدار نمی‌شود، فوراً با آمبولانس (000) تماس بگیرید. در غیر این صورت، فرزندتان را نزد پزشک یا متخصص بهداشت ببرید.

    چه زمانی کمک بگیریم (When to get help)

    با آمبولانس (000) تماس بگیرید اگر:

    • کودک شما به سختی نفس می‌کشد، کبود یا رنگ‌پریده است.
    • شما نمی‌توانید فرزندتان را بیدار کنید.
    • فرزند شما برای اولین بار دچار تشنج شده است.
    • فرزند شما تشنجی دارد که بیش از پنج دقیقه طول می‌کشد.
    • فرزند شما تشنج دارد و پس از توقف آن بیدار نمی‌شود.

    به بیمارستان بروید اگر:

    • فرزند شما کمتر از یک ماه سن دارد و تب بالای ۳۸ درجه سانتیگراد دارد.
    • فرزند شما سیستم ایمنی ضعیفی دارد و تب بالای ۳۸ درجه سانتیگراد دارد.
    • فرزند شما دچار گرفتگی گردن شده است یا نور به چشمانش آسیب می‌رساند.
    • فرزند شما سردرد مداوم دارد.
    • فرزند شما بثوراتی دارد که وقتی روی آن فشار می‌دهید، رنگ پوستش تغییر نمی‌کند (محو نشدنی).

    به پزشک یا متخصص بهداشت مراجعه کنید اگر:

    • فرزند شما زیر سه ماه سن دارد و تب بالای ۳۸ درجه سانتیگراد دارد.
    • به نظر می‌رسد فرزند شما بیمارتر شده است.
    • فرزند شما بعد از دو روز بهبود نیافته است.
    • فرزند شما علائم زیر را نیز دارد:
      • استفراغ و ناتوانی در نگه داشتن غذا، مایعات یا دارو در معده
      • کهیری که با فشار دادن روی آن، رنگ پوست تغییر می‌کند (جوش‌های سفیدشونده).
      • مشکل در تنفس
      • خستگی شدید و روبه وخامت بدون دوره‌های انرژی ناگهانی.
    • کودک شما که معمولاً راه می‌رفت، دیگر راه نمی‌رود و/یا به نظر می‌رسد دیگر قادر به راه رفتن نیست.
    • تشنج فرزند شما کمتر از پنج دقیقه طول می‌کشد و شما مطمئن نیستید که چه چیزی باعث تب او می‌شود (دمای ۳۸ درجه سانتیگراد یا بیشتر).
    • شما نگران فرزندتان هستید و فکر می‌کنید که حالش خوب نیست.

    در خانه از کودک خود مراقبت کنید اگر:

    • بین دوره‌های تب یا پس از مصرف پاراستامول و/یا ایبوپروفن، احساس بهتری دارد و سطح انرژی خوبی دارد.
    • او به اندازه کافی مایعات می‌نوشند.
    • راحت نفس می‌کشد.
    • به نظر می‌رسد که حالش رو به بهبود است.

    سوالات رایج در مورد تب در کودکان (Common questions about fever in children)

    آیا باید نگران تب فرزندم باشم؟ (?Should I be worried about my child’s fever)

    اگر فرزندتان تب دارد، طبیعی است که نگران باشید. با این حال، بیشتر تب‌ها ناشی از عفونت‌هایی هستند که خود به خود بهبود می‌یابند و نیازی به درمان خاصی ندارند. کودکان بسیار خردسال از این موضوع مستثنا هستند. اگر فرزند شما زیر یک ماه سن دارد و تب دارد، باید او را به بیمارستان ببرید؛ اگر فرزند شما زیر سه ماه سن دارد و تب دارد، به پزشک یا متخصص بهداشت مراجعه کنید.

    شما فرزندتان را بهتر می‌شناسید. صرف نظر از سن او، اگر خیلی ناخوش به نظر می‌رسد و شما نگران هستید، بهتر است با پزشک صحبت کنید.

    فرزندم به دلیل تب، غذا و مایعات نمی‌خورد. چه باید بکنم؟ (?My child is not eating or drinking with a fever. What should I do)

    معمولاً کودکان هنگام تب اشتهای خود را از دست می‌دهند. این معمولاً مشکلی ایجاد نمی‌کند، البته تا زمانی که به نوشیدن مایعات ادامه دهد تا دچار کم‌آبی نشود. اگر فرزند شما زیر شش ماه سن دارد، به او شیر مادر اضافی یا شیر خشک بیشتری بدهید. همچنین می‌توانید به او محلول آبرسانی خوراکی بدهید. اگر فرزند شما بالای شش ماه سن دارد، به او آب، محلول آبرسانی خوراکی، شیر یا آب سیب مخلوط با آب بدهید.

    اگر فرزند شما فقط آب می‌نوشد، باید به او غذاهای ساده‌ای مانند میوه یا کراکر خشک بدهید. این کار به او انرژی بیشتری می‌دهد.

    اگر به دلیل استفراغ، مایعات نمی‌نوشد یا نمی‌تواند چیزی را در معده خود نگه دارد، با پزشک یا متخصص بهداشت صحبت کنید.

    تب معمولاً چقدر طول می‌کشد؟ (?How long does a fever typically last)

    بسته به علت، بیشتر تب‌ها ظرف یک هفته بهبود می‌یابند. با این حال، متخصصان سلامت اغلب توصیه می‌کنند اگر فرزند شما بیش از دو روز تب دارد - به خصوص اگر علائم نگران‌کننده دیگری نیز بروز کند - با پزشک مشورت کنید.

    آیا درست است که در هنگام تب باید از غذا خوردن خودداری کرد؟ (?Is it true that you should starve a fever)

    این ضرب‌المثل قدیمی که «باید به تب گرسنگی داد» یک افسانه است. وقتی فرزندتان تب دارد، تمرکز روی مایعات مهم است، اما خوردن غذا هم برای او اشکالی ندارد.

    آیا می‌توانم همزمان به فرزندم پاراستامول و ایبوپروفن بدهم؟

    (?Can I give my child paracetamol and ibuprofen at the same time)

    معمولاً پاراستامول یا ایبوپروفن برای کمک به کودک مبتلا به تب کافی است. با این حال، در صورت نیاز، دادن هر دو به طور همزمان، یا دادن یکی و سپس دیگری طبق دستورالعمل‌های بسته دارو، بی‌خطر است. اگر به فرزندتان هم پاراستامول و هم ایبوپروفن می‌دهید، حتماً دوزها و زمان مصرف آنها را یادداشت کنید. همچنین تنظیم تایمر روی گوشی‌ تان برای یادآوری زمان مصرف دوزهای بعدی می‌تواند مفید باشد.

    آیا دندان درآوردن باعث تب می‌شود؟ (?Can teething cause a fever)

    کودکانی که در حال دندان درآوردن هستند ممکن است تب تا ۳۸ درجه سانتیگراد داشته باشند. تب بالای ۳۸ درجه سانتیگراد به دلیل دندان درآوردن نیست؛ فرزند شما احتمالاً عفونت دارد. ممکن است تصادفی باشد که فرزندتان همزمان با دندان درآوردن، دچار عفونت نیز بشود، زیرا هر دو در کودکان خردسال بسیار رایج هستند.

    فرزندم بعد از مصرف داروی مسکن هنوز تب دارد. آیا باید نگران باشم؟

    (?My child still has a fever after pain relief medicine. Should I be worried)

    اگر حال فرزند شما بهتر شده و سایر علائم او بهبود یافته است، نیازی به نگرانی در مورد تب او نیست. پاراستامول و ایبوپروفن ممکن است تب را از بین نبرند؛ دلیل دادن این داروها این است که فرزندتان احساس بهتری داشته باشد.

    اگر تب فرزندتان بیش از دو روز طول کشیده و بهبود نیافته است، یا اگر نگران هستید که حالش بسیار بد به نظر می‌رسد، باید با پزشک او صحبت کنید.

    آیا می‌توانم برای کاهش تب به فرزندم آسپرین بدهم؟

    (?Can I give my child aspirin to help with a fever)

    هرگز به فرزندتان آسپرین ندهید، مگر اینکه پزشک به طور خاص آن را برای او تجویز کرده باشد. این می‌تواند منجر به یک بیماری خطرناک اما نادر به نام سندرم ری شود.

    چه درمان‌های طبیعی می‌توانم به فرزندم بدهم تا حالش بهتر شود؟

    (?What natural remedies can I give my child to help them feel better)

    درمان‌های طبیعی برای کودکان بدون تجویز پزشک توصیه نمی‌شود. فرزند شما برای بهبود سریع‌تر به ویتامین نیاز ندارد.

    زمانی که فرزندم تب دارد، تا چه مدت باید در خانه بماند و به مدرسه یا مهدکودک نرود؟

    (?How long should my child stay home from school or childcare with a fever)

    فرزند شما می‌تواند پس از بهبود حالش و بهبود علائم، به مدرسه بازگردد، مگر اینکه پزشک خلاف این را گفته باشد.

    برای اطلاعات بیشتر (For more information)

    طراحی شده توسط بخش اورژانس بیمارستان رویال چیلدرن. ما از اطلاعات ارائه شده توسط مصرف‌ کننده‌ها و مراقبان RCH قدردانی می‌کنیم.

    بازبینی شده در سپتامبر 2025

    لطفاً همواره جدیدترین مشاوره را از یک پزشک بالینی دارای پروانه و در حال اشتغال به حرفه پزشکی جویا شوید.